Көрсеткіштік және логарифмдік теңдеулер
Математика · Теңдеулер
Көрсеткіштік теңдеу: айнымалы дәреже көрсеткішінде. Тәсілі — бір негізге келтіру: aᶠ⁽ˣ⁾ = aᵍ⁽ˣ⁾ ⇔ f(x) = g(x). Егер aˣ және a²ˣ болса — t = aˣ алмастыру, мұнда t > 0. Логарифм: logₐ b = c ⇔ aᶜ = b (a > 0, a ≠ 1, b > 0). Қасиеттері: logₐ(xy) = logₐ x + logₐ y; logₐ(x/y) = logₐ x − logₐ y; logₐ xⁿ = n logₐ x; a^(logₐ b) = b.
1-мысал. 4ˣ = 8 → 2²ˣ = 2³ → x = 3/2. 2-мысал. 9ˣ − 4 · 3ˣ + 3 = 0, t = 3ˣ алмастыру: t² − 4t + 3 = 0, t = 1 немесе 3 → x = 0 немесе 1. 3-мысал. log₂(x + 1) + log₂(x − 1) = 3. МЖА: x > 1. log₂((x + 1)(x − 1)) = 3 → x² − 1 = 8 → x = ±3; МЖА ескерілсе x = 3.
Ең бастысы
- aᶠ⁽ˣ⁾ = aᵍ⁽ˣ⁾ ⇔ f(x) = g(x).
- t = aˣ > 0 алмастыру.
- logₐ b = c ⇔ aᶜ = b; аргумент > 0.
- Алдымен логарифмнің МЖА-сын жазыңыз.
Тесттегі тұзақ
Логарифмдердің қосындысы — қосындының емес, КӨБЕЙТІНДІНІҢ логарифмі. 3-мысалдағы x = −3 түбірі жарамайды: логарифм астында теріс сан шығады.
Өзіңді тексер
1. бір немесе бірнеше дұрыс жауап
Қандай сандар x³ − x = 0 теңдеуінің түбірлері болып табылады?
- A. 0
- B. 1
- C. −1
- D. 2
- E. −2
- F. 1/2
Жауап пен талдауды көрсету
Дұрыс жауап: A, B, C
Талдау: x³ − x = x(x − 1)(x + 1) = 0, түбірлері 0, 1, −1. Тұзақ: екі жағын x-ке бөлсе, 0 түбірі жоғалады.
2. бір немесе бірнеше дұрыс жауап
Қандай сандар |x − 1| = 3 теңдеуінің шешімдері болып табылады?
- A. 4
- B. −2
- C. 2
- D. −4
- E. 3
- F. 0
Жауап пен талдауды көрсету
Дұрыс жауап: A, B
Талдау: x − 1 = 3 немесе x − 1 = −3, бұдан x = 4 немесе x = −2. 2 және −4 нұсқалары бірді қате тасымалдағанда шығады.
3. бір дұрыс жауап
Теңдеуді шешіңіз: (x + 2)/(x − 3) = 2
- A. 8
- B. 4
- C. −8
- D. 3
Жауап пен талдауды көрсету
Дұрыс жауап: A
Талдау: x ≠ 3 болғанда: x + 2 = 2(x − 3), x + 2 = 2x − 6, x = 8. 3 саны түбір бола алмайды: онда бөлім нөлге тең.
Конспектіні тренажерде ашу →Тегін, тіркелусіз