1917 жылғы Ресейдегі революциялар. КСРО-ның құрылуы. Түркия: Ататүрік

Дүниежүзі тарихы · Екі дүниежүзілік соғыс арасындағы әлем

1917 жылы Ресейде екі революция болды. Ақпан революциясы монархияны құлатты; билік Уақытша үкіметке өтті, қатар Кеңестер әрекет етті (қосвласть). Саяси күштер: социалистер — эсерлер, меньшевиктер, большевиктер (В. Ленин); либералдар — кадеттер; радикалдар — анархистер. 1917 жылғы 25 қазанда (7 қарашада)* большевиктер Қазан революциясын жасады. Алғашқы декреттер: «Бейбітшілік туралы декрет» пен «Жер туралы декрет»; «Еңбекшілер мен қаналушы халықтың құқықтары декларациясы» қабылданды (1918 ж.*).

Кейін Азамат соғысы мен шетелдік интервенция (1918–1920/1922 жж.*) жүрді. Большевиктер «әскери коммунизм» (азық-түлік салғырты, ұлттандыру) жүргізіп, 1921 жылы* жаңа экономикалық саясатқа (ЖЭС) көшті: азық-түлік салығы, саудаға рұқсат. 1922 жылы КСРО құрылды. Біртіндеп әміршіл-әкімшіл жүйе қалыптасты: бір партияның билігі, мемлекеттік экономика, жоспарлы басқару.

Осман империясы Бірінші дүниежүзілік соғыста Германия жағында соғысып, жеңілді; Севр бейбіт шарты бойынша (1920 ж.*) оның аумағын жеңген державалар бөлісті. Басқыншылыққа қарсы Мұстафа Кемал басқарған ұлттық қозғалыс көтерілді. Ол тәуелсіздік соғысында жеңіп, сұлтандықты жойды (1922 ж.*), ал 1923 жылы Түрік Республикасы жарияланды (астанасы — Анкара). Кемал (Ататүрік — «түріктердің әкесі») реформалар жүргізді: зайырлы мемлекет, латын әліпбиі, әйелдердің құқықтары, еуропалық құқық.

Ең бастысы

Тесттегі тұзақ

Севр шарты (1920*) Осман империясын бөлді, ал Түрік Республикасы 1923 жылы жарияланды. Кадеттер — социалистер емес, либералдар.

Өзіңді тексер

1. бір дұрыс жауап

КСРО-ның құрылған жылы

  1. A. 1922
  2. B. 1917
  3. C. 1924
  4. D. 1936
Жауап пен талдауды көрсету

Дұрыс жауап: A

Талдау: ҰТО «100 дата»: 1922 ж. 30 желтоқсан. Одақтық шартқа РКФСР, Украина, Белоруссия және ЗКФСР қол қойды.

2. бір дұрыс жауап

1923 жылы жарияланған Түрік Республикасының алғашқы президенті

  1. A. Мұстафа Кемал (Ататүрік)
  2. B. VI Мехмед
  3. C. Энвер паша
  4. D. Сүлейман Қанұни
Жауап пен талдауды көрсету

Дұрыс жауап: A

Талдау: ҰТО «100 дата»: 1923 ж. Мұстафа Кемал сұлтандықты жойып, зайырлы реформалар жүргізді және Ататүрік («түріктердің әкесі») тегін алды. VI Мехмед — соңғы сұлтан.

3. бір дұрыс жауап

1929–1933 жылдардағы әлемдік экономикалық дағдарыстың басталуы

  1. A. 1929 ж. қазанда Нью-Йорк қор биржасының күйреуі
  2. B. 1932 жылғы «Аштар шеруі»
  3. C. «Жаңа бағыттың» жариялануы
  4. D. Версаль шартына қол қойылуы
Жауап пен талдауды көрсету

Дұрыс жауап: A

Талдау: 1929 ж. 24 қазандағы Уолл-стриттегі «Қара бейсенбі» Ұлы депрессияны бастады. Ф. Рузвельттің «Жаңа бағыты» (1933 жылдан) — дағдарыстан шығу жолы.

Конспектіні тренажерде ашу →Тегін, тіркелусіз