Соғыстан кейінгі жылдардағы Қазақстан (1946–1953). Ядролық полигон. «Бекмаханов ісі»

Қазақстан тарихы · ХХ ғасырдың екінші жартысы – XXI ғасырдың басындағы Қазақстан

Соғыстан кейін шаруашылықты қалпына келтіріп, шикізат өнеркәсібін дамытты: Қарағанды мен Екібастұзда көмір, Шығыс Қазақстанда түсті металдар (қорғасын, мырыш), Ембіде мұнай өндіру, Теміртауда металлургия («Қазақстан Магниткасы»*). Ауыл шаруашылығы ауыр жағдайда қалды: колхозшылар еңбеккүн үшін жұмыс істеді, салықтар жоғары болды.

1946–1954 жылдары Қазақстан Компартиясын Жұмабай Шаяхметов басқарды — ОК-нің бірінші хатшысы қызметіндегі алғашқы қазақ. 1946 жылы Қазақ КСР Ғылым академиясы құрылды; оның алғашқы президенті геолог Қаныш Сәтбаев болды. 1949 жылы Мұхтар Әуезов «Абай» романы үшін КСРО Мемлекеттік сыйлығын алды.

Қазақстан КСРО-ның әскери-өнеркәсіптік кешенінің бөлігіне айналды. 1949 жылы Семей ядролық полигонында алғашқы жерүсті атом жарылысы жасалды. 40 жыл ішінде мұнда 450-ден астам сынақ* өткізілді; маңайдағы аудандардың жүздеген мың тұрғыны радиациядан зардап шекті.

Қоғамдық өмір идеологияның қатаң бақылауында болды. «Бекмаханов ісі»: тарихшы Ермұхан Бекмаханов «XIX ғасырдың 20–40 жылдарындағы Қазақстан» кітабында (1947 ж.*) Кенесары көтерілісін ұлт-азаттық қозғалыс ретінде көрсетті. Оны «буржуазиялық ұлтшылдық» деп айыптап, 1952 жылы* 25 жылға соттады; Сталин өлгеннен кейін 1954 жылы* босатты. Басқа да ғалымдар мен жазушылар қудаланды.

Ең бастысы

Тесттегі тұзақ

Полигондағы алғашқы атом жарылысы — 1949 ж., ал полигон 1991 жылғы 29 тамыздағы жарлықпен жабылды. Бекмаханов — КЕНЕСАРЫ туралы жазған тарихшы.

Өзіңді тексер

1. бір дұрыс жауап

Алматыдағы Желтоқсан оқиғасы қай жылы болды?

  1. A. 1986
  2. B. 1979
  3. C. 1989
  4. D. 1991
Жауап пен талдауды көрсету

Дұрыс жауап: A

Талдау: 1986 ж. 16–19 желтоқсанда жастар Д. Қонаевтың орнына Г. Колбиннің Қазақстан Компартиясы ОК-нің бірінші хатшысы болып тағайындалуына қарсы алаңға шықты.

2. бір дұрыс жауап

«Қазақстан Республикасының мемлекеттік тәуелсіздігі туралы» Конституциялық заң қашан қабылданды?

  1. A. 1991 ж. 16 желтоқсан
  2. B. 1990 ж. 25 қазан
  3. C. 1991 ж. 1 желтоқсан
  4. D. 1991 ж. 21 желтоқсан
Жауап пен талдауды көрсету

Дұрыс жауап: A

Талдау: 1991 ж. 16 желтоқсан. Басқа күндер: 1990 ж. 25 қазан — Мемлекеттік егемендік туралы декларация; 1991 ж. 1 желтоқсан — алғашқы Президент сайлауы; 1991 ж. 21 желтоқсан — Алматы кездесуі (ТМД).

3. бір дұрыс жауап

Қазақстан Компартиясын басқарған алғашқы қазақ (1946–1954)

  1. A. Ж. Шаяхметов
  2. B. Д. Қонаев
  3. C. Ж. Тәшенов
  4. D. Н. Назарбаев
Жауап пен талдауды көрсету

Дұрыс жауап: A

Талдау: ҰТО «100 дата»: 1946–1954 — Жұмабай Шаяхметов. Д. Қонаев — 1960–1962 және 1964–1986. Ж. Тәшенов Жоғарғы Кеңес Президиумы мен Министрлер Кеңесін басқарды.

Конспектіні тренажерде ашу →Тегін, тіркелусіз