Кеңес өкіметі, Алашорда және Қоқан автономиясы
Қазақстан тарихы · ХХ ғасырдың бірінші жартысындағы Қазақстан
Қоқан (Түркістан) автономиясы 1917 жылы қарашада* Қоқанда Түркістан мұсылмандарының съезінде жарияланды. Түркістанның кеңес өкіметі оны мойындаудан бас тартып, 1918 жылы ақпанда* Қызыл армия автономияны талқандады, Қоқан қиратылды.
Алашорда 1918 жылы большевиктерге қарсы күштерге — Комучқа (Самара) және Сібір уақытша үкіметіне сүйеніп, автономияны сақтап қалуға тырысты, өз милициясын құрды. Бірақ ақтар (әсіресе адмирал Колчак) қазақтарға автономия бергісі келмеді және 1918 жылы* Алашорда үкіметін таратты.
1919 жылы Алашорда басшылығы кеңес өкіметімен келіссөзге барды. 1919 жылғы 10 шілдеде Қырғыз (Қазақ) өлкесін басқару жөніндегі революциялық комитет (Қырревком) құрылды, оның құрамына Ахмет Байтұрсынұлы да кірді. Алашордашыларға рақымшылық жарияланды; 1920 жылдың басында* Алашорда таратылды. Оның көптеген қайраткерлері кеңестік мекемелерде жұмыс істеді, бірақ 1920–1930 жылдары қуғын-сүргінге ұшырады.
Ең бастысы
- 1917 ж. қараша* — Қоқан автономиясы; 1918 ж. ақпан* — талқандалды.
- 1918 ж. — Алашорда Комуч пен Сібір үкіметіне сүйенеді.
- Колчак Алашорданы таратты.
- 1919 ж. 10 шілде — Қырревком (Байтұрсынұлының қатысуымен).
- Алашордашыларға рақымшылық, Алашорданың таратылуы (1920 ж.*).
Тесттегі тұзақ
1919 жылғы 10 шілдеде қазақ өлкесін басқару жөніндегі Ревком құрылды, ал Қазақ (Қырғыз) АКСР кейінірек — 1920 жылғы 26 тамызда құрылды.
Өзіңді тексер
1. бір дұрыс жауап
ГУЛАГ-тың ең ірі лагерьлерінің бірі — Карлаг орналасқан облыс
- A. Қарағанды облысы
- B. Ақмола облысы
- C. Алматы облысы
- D. Маңғыстау облысы
Жауап пен талдауды көрсету
Дұрыс жауап: A
Талдау: Қарағанды еңбекпен түзеу лагері (1930–1959), орталығы — Долинка кенті. АЛЖИР Ақмола маңында, Степлаг Жезқазған өңірінде (Кеңгір) болды.
2. бір дұрыс жауап
Мәскеу түбінде даңққа бөленген генерал И. Панфиловтың 316-атқыштар дивизиясы жасақталған қала
- A. Алматы
- B. Қарағанды
- C. Ақмола
- D. Семей
Жауап пен талдауды көрсету
Дұрыс жауап: A
Талдау: Дивизия 1941 ж. жазында Алматы мен Фрунзеде жасақталды; оның қатарында Бауыржан Момышұлы соғысты. Мәскеу түбіндегі ерлігі үшін 8-гвардиялық атанды.
3. бір дұрыс жауап
Кеңес Одағының Батыры атағын алған алғашқы қазақ қызы — пулеметші
- A. Мәншүк Мәметова
- B. Әлия Молдағұлова
- C. Хиуаз Доспанова
- D. Шара Жиенқұлова
Жауап пен талдауды көрсету
Дұрыс жауап: A
Талдау: Мәншүк Мәметова 1943 ж. Невель түбінде қаза тапты, атақ 1944 ж. наурызда берілді. Әлия Молдағұлова — мерген, Кеңес Одағының Батыры (1944 ж. маусым). Хиуаз Доспанова — ұшқыш, Шара Жиенқұлова — биші.
Конспектіні тренажерде ашу →Тегін, тіркелусіз