1860–1870 жылдардағы азаттық күрес
Қазақстан тарихы · Жаңа заман
1867–1868 жылдардағы реформалар жаңа салықтарға, жердің тартып алынуына және шенеуніктердің араласуына наразы қазақтардың жаппай наразылығын тудырды.
1868–1869 жылдары* көтерілістер Орал және Торғай облыстарын қамтыды. Көтерілісшілер отрядтар мен шенеуніктерге шабуыл жасап, түтін салығын төлеуден бас тартты; басшыларының арасында Сейітқали Меңдіярұлы, Сұлтанбек Қожанұлы және т. б. болды. Наразылықтар әскермен басып-жаншылды.
1870 жылы* Маңғыстау түбегінде адай руының қазақтары көтерілді. Себебі — түтін салығының күрт өсуі және әкімшіліктің озбырлығы. Досан Тәжіұлы мен Иса Тіленбайұлы бастаған көтерілісшілер подполковник Рукиннің отрядын* талқандап, Николаев станицасына шабуыл жасап, Александровск фортын қоршады; көтеріліс қатыгездікпен басып-жаншылып, адайлардың бір бөлігі Хиуа мен Түрікменстанға көшіп кетті.
Нәтижелері: 1860–1870 жылдардағы көтерілістер реформаларды жоя алмады, бірақ отарлық басқарудың күшке сүйенетінін көрсетті.
Ең бастысы
- Себептері — 1867–1868 жж. реформалары, түтін салығы, жерді тартып алу.
- 1868–1869 жж.* — Орал және Торғай облыстарындағы көтерілістер.
- 1870 ж.* — адайлардың Маңғыстау көтерілісі (Досан Тәжіұлы, Иса Тіленбайұлы).
- Наразылықтар күшпен басылды.
Тесттегі тұзақ
Маңғыстау көтерілісі — 1870 ж., салыққа қарсы; Кенесары көтерілісі — 1837–1847. Қозғалыстардың дәуірін шатастырмаңыз.
Конспектіні тренажерде ашу →Тегін, тіркелусіз