Сөз таптары
Ағылшын тілі · Морфология (Morphology)
Зат есім. Көпше түр: -s (books), s, sh, ch, x, o-дан кейін -es (boxes, potatoes), y → ies (cities); ерекше жағдайлар: man — men, woman — women, child — children, foot — feet, tooth — teeth, mouse — mice, person — people. Саналмайтын зат есімдердің (information, advice, news, furniture, money, water) көпше түрі жоқ және олар a / an артиклімен қолданылмайды; олармен much, little, some қолданылады. Тәуелдік септік: my friend's book, my friends' books.
Сын есім және үстеу. Салыстыру шырайлары: қысқа сөздер — tall, taller, the tallest; ұзын сөздер — difficult, more difficult, the most difficult; ерекше жағдайлар — good, better, the best; bad, worse, the worst; far, farther, the farthest; little, less, the least. Сын есім зат есімді (a beautiful song), үстеу етістікті (sings beautifully) сипаттайды. -ing жұрнақты сын есімдер сезімнің себебін (a boring film), -ed жұрнақтылар сезінушіні (I am bored) сипаттайды.
Есімдіктер: жіктеу (I — me, he — him, she — her, we — us, they — them), зат есіммен қолданылатын тәуелдік (my, your, his, her, our, their) және зат есімсіз қолданылатын (mine, yours, his, hers, ours, theirs), өздік (myself, yourself, himself, herself, ourselves, themselves) есімдіктері. Мөлшер сөздері: much пен little — саналмайтындармен, many мен few — саналатындармен; some — болымды сөйлемдерде, any — сұраулы және болымсыз сөйлемдерде. Сан есімдер: есептік (two) және реттік (the second); даталар реттік сан есіммен оқылады: the second of March.
Етістік шақтары. Present Simple (V / V-s) — тұрақты әрекеттер мен фактілер: every day, usually. Present Continuous (am / is / are + V-ing) — дәл қазіргі әрекет: now, Look! Present Perfect (have / has + V3) — қазіргі сәтке дейінгі нәтиже немесе тәжірибе: already, just, yet, ever, never, since, for. Past Simple (V-ed / V2) — өткен шақтағы аяқталған әрекет: yesterday, ago, last week. Past Continuous (was / were + V-ing) — өткен шақтағы процесс: while, at 5 o'clock yesterday. Past Perfect (had + V3) — өткен шақтағы басқа әрекеттен бұрынғы әрекет: by the time, before. Future Simple — will + V; мезгіл және шарт бағыныңқыларында келер шақтың орнына осы шақ тұрады: When he comes, we will start.
Ырықсыз етіс (be + V3) әрекеттің бастауышқа жасалатынын көрсетеді: The school was built in 1998. English is spoken all over the world. Модаль етістіктер: can (қабілет, мүмкіндік), may (рұқсат, ықтималдық), must (міндет), mustn't (тыйым), have to (қажеттілік), don't have to (қажеттілік жоқ), should (кеңес). Модаль етістіктерден кейін инфинитив to-сыз тұрады. Тұйық формалар: enjoy, finish, avoid, mind, suggest, keep сөздерінен кейін V-ing; want, decide, hope, plan, agree, promise, refuse сөздерінен кейін to + V қойылады.
Ең бастысы
- Маркер шақты анықтайды: yesterday — Past Simple, already мен since — Present Perfect, now — Present Continuous.
- When, if, as soon as сөздерінен кейін келер шақ осы шақпен беріледі.
- Ырықсыз етіс: be + етістіктің үшінші формасы.
- enjoy doing, бірақ want to do; must do — to-сыз.
Тесттегі тұзақ
Mustn't пен don't have to — синоним емес. You mustn't go — «баруға болмайды» (тыйым). You don't have to go — «бармасаң да болады» (қажеттілік жоқ). Жауап нұсқаларында олар әдетте қатар тұрады.
Өзіңді тексер
1. бір дұрыс жауап
Choose the correct article: It was ___ most interesting film I have ever seen.
- A. the
- B. a
- C. an
- D. — (no article)
Жауап пен талдауды көрсету
Дұрыс жауап: A
Талдау: Күшейтпелі шырайдағы сын есімнің алдына the қойылады: the most interesting, the best, the tallest.
2. бір дұрыс жауап
Choose the correct article: My little sister goes to ___ school by bus every day.
- A. — (no article)
- B. a
- C. an
- D. the
Жауап пен талдауды көрсету
Дұрыс жауап: A
Талдау: Go to school, be at school — оқу туралы айтылғанда артикльсіз (сол сияқты: go to bed, go to work, be in hospital). The school — ғимараттың өзі меңзелсе.
3. бір дұрыс жауап
Choose the correct prepositions: The lesson starts ___ 8 o'clock ___ Monday.
- A. at / on
- B. in / on
- C. on / at
- D. at / in
Жауап пен талдауды көрсету
Дұрыс жауап: A
Талдау: At — нақты уақытпен (at 8 o'clock), on — апта күндері мен даталармен (on Monday, on 1 May), in — айлар, жылдар, жыл мезгілдерімен (in May, in 2026).
Конспектіні тренажерде ашу →Тегін, тіркелусіз