Артикльдер, предлогтар, жалғаулықтар. Сөзжасам

Ағылшын тілі · Морфология (Morphology)

Артикльдер. Белгісіздік артиклі a / an зат алғаш аталғанда немесе «көптің бірі» болғанда жекеше түрдегі саналатын зат есімнің алдына қойылады: She is a doctor. a мен an арасындағы таңдау бірінші дыбысқа байланысты: a university ([j] дыбысы), an hour, an honest man (h оқылмайды). Белгілілік артиклі the нақты, таныс затты көрсетеді: Close the door. Ол дара объектілердің (the sun), күшейтпелі шырай мен реттік сан есімдердің (the best, the first), теңіз, мұхит, өзен, тау жоталары атауларының (the Caspian Sea, the Irtysh, the Alps), музыкалық аспаптардың (play the piano) алдында міндетті.

Артикль есімдердің, қалалар мен елдердің көпшілігі атауларының (Astana, Kazakhstan), жеке көлдер мен шыңдардың (Lake Balkhash), тамақтану уақыттары, спорт түрлері, оқу пәндері атауларының (have lunch, play football, study history) алдында, go to school, go to bed, at home, by bus тіркестерінде, сондай-ақ жалпы мағынадағы саналмайтын және көпше түрдегі зат есімдердің алдында қойылмайды: I like music. Children like sweets.

Уақыт предлогтары: at — нақты уақыт (at 8 o'clock, at night), on — күндер мен даталар (on Monday, on 1 May), in — айлар, жылдар, жыл мезгілдері, тәулік бөліктері (in May, in 2026, in summer, in the morning). Since кезеңнің басын атайды (since 2015), for — оның ұзақтығын (for ten years). Орын предлогтары: at the station, in the room, on the table. Көптеген етістік пен сын есім өз предлогын талап етеді: depend on, listen to, wait for, look at, be good at, be interested in, be afraid of, be proud of, arrive at (ғимарат) / in (қала).

Жалғаулықтар сөздер мен сөйлемдерді байланыстырады. Салаластырушы: and, but, or, so. Сабақтастырушы: because (себеп), although (қарсылық: «...-са да»), if және unless (шарт; unless = if … not), when, while, as soon as, until (мезгіл), so that (мақсат). Жұп жалғаулықтар: both … and, either … or, neither … nor.

Сөзжасам. Зат есім жұрнақтары: -tion / -sion (decide — decision), -ment (develop — development), -ness (kind — kindness), -er / -or (teach — teacher), -ity (able — ability). Сын есім жұрнақтары: -ful (careful), -less (careless), -ous (dangerous), -able (comfortable), -al (national), -ive (active). Үстеулер -ly жұрнағымен жасалады (quick — quickly). Болымсыз префикстер: un- (unhappy), in- (incorrect), p, b, m алдында im- (impossible), r алдында ir- (irregular), l алдында il- (illegal), dis- (dishonest). Тапсырмада бос орынға қай сөз табы керегіне қараңыз.

Ең бастысы

Тесттегі тұзақ

Артикль әріпке емес, дыбысқа қарай таңдалады: an hour, бірақ a university және a European country. Елдер мен қалалар атауына әдет бойынша the қоспаңыз: Kazakhstan, Almaty — артикльсіз (ерекше жағдайлар — the USA, the UK, the Netherlands).

Өзіңді тексер

1. бір дұрыс жауап

Choose the correct article: She is ___ honest person.

  1. A. an
  2. B. a
  3. C. the
  4. D. — (no article)
Жауап пен талдауды көрсету

Дұрыс жауап: A

Талдау: An артиклі дауысты ДЫБЫСТЫҢ алдына қойылады. Honest сөзінде h әрпі оқылмайды, сөз [ɒ] дыбысынан басталады — an honest person.

2. бір дұрыс жауап

Choose the correct article: My brother plays ___ guitar very well.

  1. A. the
  2. B. a
  3. C. an
  4. D. — (no article)
Жауап пен талдауды көрсету

Дұрыс жауап: A

Талдау: Play сөзінен кейін музыкалық аспаптармен the қолданылады: play the guitar, play the piano. Спорт ойындарымен артикль қойылмайды: play football.

3. бір дұрыс жауап

Choose the correct article: ___ Caspian Sea is the largest lake in the world.

  1. A. The
  2. B. A
  3. C. An
  4. D. — (no article)
Жауап пен талдауды көрсету

Дұрыс жауап: A

Талдау: Теңіз, мұхит, өзен және тау жоталарының атаулары the артиклімен қолданылады: the Caspian Sea, the Pacific Ocean, the Irtysh. Жеке көлдер мен шыңдар — артикльсіз: Lake Balkhash.

Конспектіні тренажерде ашу →Тегін, тіркелусіз