Тригонометрия
Математика · Сандар
Бұрыштың синусы мен косинусы — бірлік шеңбердегі нүктенің ординатасы мен абсциссасы; tg α = sin α / cos α, ctg α = cos α / sin α. Радиан: π рад = 180°. Негізгі тепе-теңдік: sin²α + cos²α = 1. Қос бұрыш формулалары: sin 2α = 2 sin α cos α, cos 2α = cos²α − sin²α. Таңбалары: sin > 0 — I және II ширектерде, cos > 0 — I және IV, tg > 0 — I және III.
Келтіру формулалары: sin(180° − α) = sin α, cos(180° − α) = −cos α, sin(90° + α) = cos α және т. б. (формулада 90° немесе 270° болса — функция «кофункцияға» ауысады; таңба — сол ширектегі бастапқы функцияның таңбасы бойынша). Мысал: sin 150° = sin 30° = 1/2; cos 120° = −cos 60° = −1/2; tg 225° = tg 45° = 1. Тепе-теңдікпен мысал: cos α = −0,6 және α II ширекте → sin α = √(1 − 0,36) = 0,8, tg α = −4/3.
Ең бастысы
- sin²α + cos²α = 1; tg α = sin α / cos α.
- π рад = 180°.
- Ширектер бойынша таңбалар: sin — I, II; cos — I, IV; tg — I, III.
- Келтіру формулалары: 90°/270° — функция ауысады, 180°/360° — сол функция.
Тесттегі тұзақ
Келтіру формуласындағы таңбаны керек ширектегі БАСТАПҚЫ функция бойынша анықтайды: cos 120° теріс, сондықтан 1/2 емес, −1/2.
Өзіңді тексер
1. бір дұрыс жауап
Есептеңіз: cos² 15° − sin² 15°
- A. √3/2
- B. 1/2
- C. 1
- D. √2/2
Жауап пен талдауды көрсету
Дұрыс жауап: A
Талдау: Қос бұрыштың косинусы: cos² α − sin² α = cos 2α = cos 30° = √3/2. 1 жауабы — негізгі тепе-теңдікпен cos² α + sin² α = 1 шатастырған.
2. бір дұрыс жауап
Бөлшекті қысқартыңыз: (x² − 4)/(x² + 2x)
- A. (x − 2)/x
- B. (x + 2)/x
- C. x − 2
- D. (x − 2)/(x + 2)
Жауап пен талдауды көрсету
Дұрыс жауап: A
Талдау: Алымы: x² − 4 = (x − 2)(x + 2); бөлімі: x² + 2x = x(x + 2). (x + 2)-ге қысқартамыз: (x − 2)/x. x − 2 жауабы — алымында көбейткіш ретінде жоқ x-ті «қысқартқан».
3. бір дұрыс жауап
sin α = 3/5 және π/2 < α < π екені белгілі. tg α-ны табыңыз.
- A. −3/4
- B. 3/4
- C. −4/3
- D. 4/3
Жауап пен талдауды көрсету
Дұрыс жауап: A
Талдау: cos² α = 1 − 9/25 = 16/25. II ширекте косинус теріс: cos α = −4/5. tg α = sin α / cos α = −3/4. 3/4 — II ширектегі косинустың таңбасы ескерілмеген; −4/3 — бұл ctg α.
Конспектіні тренажерде ашу →Тегін, тіркелусіз